موقعیت منگنز در ایران

مقدمه :

كانسارهاي شناخته شده منگنز در ايران محدوده بوده و به طور كلي در دونين، پركامبرين ـ دونين، كرتاسه، پالتوژن و نئوژن آثار كاني سازي منگنز شناسايي شده است.اگر چه امكان وجود منگنز در سازندهاي پالئوزوئيك به خصوص در رخساره‌هاي ولكانوژنيك را نبايد ناديده گرفت.

 
به طور كلي براساس داده‌هاي زمين شناسي ايران و ويژگيهاي آثار و منابع شناخته شده، كانسارهاي منگنز در كشور را مي‌توان به سه گروه اصلي تقسيم كرد:
1-كانسارهاي رسوبي همراه با توف، مواد آتشفشاني و رسوبات تخريبي
2-كانسارهاي گرمابي و رگه اي مرتبط با فعاليت‌هاي ولكانو ـ پلوتوني
3-كانسارهاي جايگزين شده در سازندهاي آهكي

با توجه به سن و خصوصيات چينه شناسي سازندهاي منگنز از نظر توزيع زماني ـ مكاني و كانسارهاي شناخته شده، تقسيم بندي زير را ارائه كرده است :
•كانسارهاي آهن ـ منگنزدار، از چرخه متالوژني پان آفريقا در ايران مركزي نظير كانسار ناريگان.
•كانسارهاي منگنز حاصل از فرو هشته‌هاي بستر اقيانوس در سازندهاي دگرگوني در طبقات با ويژگيهاي افيوليتي مانند كانسارهاي پتيار و تركمن درناحيه انارك.
•كانسارهاي منگنز در كانسارهاي آهن كرتاسه، مانند كانسار شمس آباد در اراك.
•كانسارهاي منگنز در سازندهاي افيوليتي كرتاسه ـ پالئوژن در كمربند افيوليتي ايران نظير كانسارهاي آب بند در نيريز، گونيچ در خاش، بنسپورت و اسد در سبزوار.
•كانسارهاي منگنز از نوع آتشفشاني ـ رسوبي و گرمابي ( ولكانو ـ پلوتوني ) در مجموعه آذر آواري و آتشفشاني پالئوژن نظير كانسارهاي و نارچ، رباط كريم، بزني و غيره.
•كانسارهاي وابسته به فعاليتهاي آتشفشاني عهد حاضر نظير قزلچه مراغه.
•كانسارهاي گرمابي (هيدروترمال) از جمله كانسارهاي ولكانوپلوتوني به شمار مي‌آيند كه در محدوده سري آتشفشاني و آتشفشاني ـ رسوبي جنوب تهران تا انارك را شامل مي‌گردند. اين كانسارها داراي ذخاير كوچك بوده ولي از عيار خوبي برخوردارند مانند كانسار رباط كريم و بزني.
زون سنندج ـ سيرجان با ويژگيهاي خاص زمين شناسي كه داراست، مي‌تواند خاستگاهي براي كاني سازي منگنز از نوع آتشفشاني ـ رسوبي باشد كه به واسطه دگرگوني هاي مؤثر بر آن براي كانسارهاي دگرگوني مناسب قلمداد شود. شايد همين شرايط مناسب و پرمايگي ژئوشيميايي منگنز در اين زون سبب گرديده تا در ادوار رسوبگذاري بعدي به عنوان تغذيه منگنز براي كانسارهاي آهن ـ منگنز در ميزبان هاي كربناتي نقش مؤثر ايفا بنمايد.
كانسارهاي رسوبي افيوليتي در رابطه با حوضه اقيانوسي نئوتيتس (پوسته اقيانوسي يعني كمپلكس هاي افيوليتي كرتاسه) در ناحيه سبزوار ـ نايين ـ و نارچ مي‌باشد.كانسار آب بند در افيوليت هاي زاگرس جاي دارد و كانسار گونيچ درناحيه خاش وابسته به زون افيوليتي بلوچستان ـ سيستان مي‌باشد.
آثار كاني سازي منگنز در افيوليت هاي ميناب، مكران و زابلي و كانسارهاي اطراف سبزوار نايين نيز متعلق به كمربند افيوليتي اطراف بلوك ايران مركزي ـ لوت است. كانسار و نارچ و آثار محدودي از كاني سازيهاي مشابه در زون آتشفشاني قوس پالئوسن ـ ائوسن ايران مركزي جاي دارد كه احتمالاً از شمال خاور و جنوب خاور به گونه اي مرتبط از حوضه اقيانوسي و كمربند آتشفشاني كماني سبزوار نايين تاكستان بوده است. گسترش سنگهاي آتشفشاني و حوضه ولكانوژني احتمالاً در روي پوسته اي با تركيب اقيانوسي جاي دارد. فعاليت محلولهاي گرمايي در بستر حوضه منجر به رها سازي آهن و منگنز از سنگهاي آتشفشاني است كه حاصل آن تشكيل محيط دريايي بارور از فلزات مذكور بوده است.

منبع : پایگاه داده های زمین

 

   

 

برای دریافت ادامه مطلب بر روی گزینه "ادامه مطلب" کلیک کنید

 

ادامه نوشته

جاذبه های زمین شناسی استان زنجان

سلام دوستان

چند روزی بود که در فکر این بودم که وبلاگم را با چه مطلبی آپ دیت کنم که هم جالب باشه و هم جدید

تا اینکه به هر حال به این نتیجه رسیدم که عکس هایی که خودم گرفتم و مربوط به زمین شناسی می شه رو اینجا بزارم تا شما عزیزان هم ببینید و استفاده کنید .

امیدوارم خوشتون بیاد و براتون مفید واقع شه

 در ضمن این عکسها در سمینار زمین شناسی ارومیه هم ارائه داده شده که هنوز نتایج مشخص نیست لطفاً در صورت استفاده از عکس ها منبع ان رو هم درج کنید ممنون می شم

( مرد مومیایی ) این عکس متعلق به غار کتله خور زنجان (گرماب قیدار)می باشد و جنس سنگ آن از کربنات است .

 

 

( قندیل های کربناته) این عکس هم از کتله خور گرفتم و برای قسمت تالار قندیل هاست

 

( تنوع رنگ در یک سازند کربناته ) این عکس هم از کتله خور زنجان گرفتم و در عکس سفیدی ها رو مشاهده می کنید که نشانگر سطح ایستابی آب در زمان های گذشته بوده .

 

(تالار ستون) این عکس هم از کتله خور زنجان گرفته شده و در عکس مشاهده می کنید که استالاکتیت ها استالاگمیت ها در اثر رشد به هم رسیدند و تشکیل ستون دادند

 

(مرد نمکی) این عکس مربوط به مردان نمکی زنجان هست که البته یادم نیست این مرد شماره چنده ولی در مورد اطلاعات مردان نمکی باید بگم که از معدن نمک چهر آباد زنجان کشف شدند و از کارگران معدن بودند که موقع ریزش معدن در آن دفن شدند و به صورت فسیل در آمدند و متعلق به دوران هخامنشی هستند در واقع ۲۳۵۰ سال قبل و الان در موزه خانه قاجاریه ازشون حفاظت می شه و خود معدن هم بسته شده و به عنوان جاذبه گردشگری در آمده

 

 

(مرد نمکی) این هم یکی دیگر از مردان نمکی که تا حدودی سالم تر از بقیه هست صورتش کم کم در حال جانشینی با هالیت هست . پوست بزی که زیر سر این کارگر بوده تقریباً سالم مونده و تا حدودی روی سر مو دارد و ناخن ها هم کاملاً سالم هستند .

 

(مرد نمکی) این هم یه مرد نمکی دیگه که موهای سرش سالم هست

روز جهانی زمین

 

 

 

سلام دوستان خوبم

امروز ۲ اردیبهشت ماه مصادف با اعتدال بهاری ( روز زمین شناسی )

این روز قشنگ رو به همه زمین شناسان به ویژه دوستان خوب خودم تبریک می گم

 

                                                                                              قربانتان سعیده قدیمی